|
√
Network Nedir?
Network birbirine kablolarla baglanip server, printer, pc, modem gibi
bircok haberlesme ekipmaninin en ekonomik ve verimli yoldan kullanilmasidir.
Network insanlarin bireyselce değil, ortak çalismalarini sağlar.
Network, veri, yazilim ve ekipman paylasimidir. Küçük bir ağ iki
bilgisayardan olusabileceği gibi, büyük bir ağ binlerce bilgisayar, fax-modem,
cd-rom sürücü, printer ve bunun gibi ekipmanlardan olusabilir.
Neden Network’e gereksinim duyulur?
Network zaman ve para kazanci sağlar. Basari için isletmenin sadece ofis
içinde değil, tüm dünya ile haberlesmesi gerekir. Paylasim söz konusu
oldugundan donanim tüm personel tarafindan kullanilabilir, herbir birey için
extra printer, modem, disk ünitesi gerekmez. Internet erişiimi de bir ag
üzerinde paylaştirilabilir.
Network Nasil Çalisir?
Ethernet en genel networking sistemidir. Ethernet standardlariyla birlikte
gelmistir. Ethernet ağindan gönderilen tüm mesajlar diğer bir ekipmanin
alabileceği standart kodlardan olusur. Ilk olarak XEROX tarafindan bulunmus
ve daha sonra DEC, Intel ve XEROX tarafindan formulize edilip belirli
metodlari kullanip saniyede 10 Mbit veri transfer edebilen bir sistem olarak
ortaya çikmistir.
Network Topolojileri
Üç çesit network yapisi vardir. Bunlar “star”, “bus” ve “ring”
topolojileridir. Star ve Bus mimari en çok kullanilanlaridir.
Star Yapı
Adindan anlasilabileceği gibi yildiz mimarisindedir. Yani yildizin
merkezinde bir hub veya switch, bunlara bağli olan tüm noktalari birbirine
bağlar (UTP kablo ile). Kablonun bir ucu network adaptör kartina bağli iken,
diğeri hub veya switch’e takilir.
Star Networkün Avantajlari
Ekonomik kablolama
Hizli kurulum
Kolay genisletilebilirlik
Switch veya bridge ile genisletilmesi network performansini arttirir.
Bağlantida meydana gelebilecek kopukluk , tüm aği etkilemez .
Huba yapilan bağlantilar hub üzerindeki bağlantilarin durumunu gösteren
isiklar sayesinde durumlari anlasilir ve ariza tesbiti kolaylasir.
Dezavantajlari
Hub ile hub arasindaki bağlantiyi sağlayan kablonun uzunluğu 100m yi
geçemez.
Bus Yapi
Bus yapi, omurga yapi olarakta adlandirilir. Ağ üzerindeki tüm node’lar tek
bir hat üzerindedir. Veri bu node’lardan geçerek istenilen node’a ulasir.
Ağ baglantisi tek bir koaksiyel kablo ile yapilir. Bu kablonun uçlarina BNC
denilen konnektörler bağlanir.
Bus Yapinin Avantajlari
Guvenilir kablo kullanir (koaksiel kablo).
Basit network genislemesi sağlar.
Hub veya benzeri merkezi ağ ekipmani gerektirmez.
Bus Yapi Dezavantajlari
Standardlari 30 node’tan fazlasina izin vermiyor.
Ağin toplam uzunluğu 185 mt.’yi geçemez.
Herhangi bir node’un bağlantisinin kesilmesi tüm aği etkiler.
Ariza tesbiti zor.
Server: Server, dosya depolamak ve bu dosyalara ağ
üzerinden erismek için kullanilan basit bir sistem olabileceği gibi, birçok
hard-disk içeren, yedekleme üniteleri ve cd-rom sürücüleri olan kompleks
sistemler olabilir. Printer, fax makinalari, modemler, internet erisimi, vs.
gibi kaynaklarin ağ üzerinde paylasilmasina yardimci olur. Server’a bağlanan
bilgisayarlara istemci (client) denir. Sunucular genelde, veritabani
dosyalarini, birçok yazilim istemcisinin erisimine sunar.
Hub: Hub’in görevi kendisine ulasan sinyalleri alip yine
kendisine bağli olan ağ ekipmanlarina dağitmaktir. Hub bu islem sirasinda
bir tekrarlayici görevi görür ve sinyali güçlendirir.
Mbps: Saniyede 10 milyon bit (Millions of bits per second)
Switch: Switch’ler daha kompleks ve daha verimli hublardir.
Portlari arasinda direk kanal olusturma yeteneği vardir. Network
performansini arttirir.
Node: Bir network ekipmani (hub veya switch gibi) ile haberlesebilen,
server, printer, fax makinasi, vb.
Workgroup: Küçük haberlesebilen bir grup olusturabilmek için, tek bir switch
veya hub’a bağli node’lara denir.
10BASE-T Kablo: Her iki ucunda RJ-45 konnektörü bulunan, Kategori 3
kablolamayi destekleyen 10 Mbps ethernet standardinin kablosu.
Server Tabanli ve Peer-to-Peer Networkler
Server Tabanli Networkler
Server tabanli ağlarda “server” ağin yöneticisidir. Tüm node’lar server’a
bağlidir. (Star yapida hub araciliğiyla). Bu ağlarda sunucu ortak kullanima
açilan yazilim, printer, fax modem, internet erisimi gibi kaynaklari,
istemcilerin erisimine sunar.
Sunucu bir hakem gibi davranir ve node’lar bilgi istediğinde önce server’la
konusur ve server istenilen bilginin yerini tesbit ederek, kullanicin erisim
haklarina göre veriye ulasimini sağlar.
Peer-to-Peer Networkler
Bu ağ yapisinda server kullanilmaz, herbir istemci kendi hard diskine
sahiptir. Her node birbiri ile konusabilir ve istediği bilgi veya servisi
alabilir. Istemciler diğer istemcilerin kullanimina açmak istedikleri veri
veya servisi paylastirirlar.
Network Ekipmanlari
Network Adaptör Kartlari
Network Adaptör Kartlari (Network Arabirim Kartlari) ağ yapisinin temelini
olusturur. Günümüzde bazi bilgisayarlar üzerinde ağ adaptör kartiyla gelir.
Eğer bilgisayarinizda böyle bir kart yoksa anakart üzerindeki bos bir slota,
modem veya ses karti takar gibi kisa sürede takilabilir. Network arabirim
karti bilgisayarinizla ağ arasindaki bağlantiyi sağlar. Veriyi Ethernet
ağinin okuyabileceği ve kabul edeceği formata çevirir. Bu kartlar üzerinde
hub veya switch’e bağlayabilmeniz için konnektörler bulunur. Network
Arabirim Kartlari driver (sürücü) dediğimiz üretici firma tarafindan yazilan
software’lerle gelirler. 10 Mbps veya 10/100 Mbps çift hizli çalisabilen
ethernet kartlari vardir.
Hub
Hub’lar star topoloji ağlarda merkezi bağlanti üniteleridir. Hub kendisine
bağlanilan tüm node’larin birbirleri ile iletisim kurmasini sağlar. Hub’a
bağlanilan her ekipmanin kendi güç kaynaği olduğu gibi hub’inda kendi güç
kaynaği vardir. Hub üzerinde bulunan durum isiklari ağ durumunu izlememizi
ve ariza tesbit islemlerini kolaylastirir. Ikiden fazla hub birbirine
bağlanabilir fakat Ethernet standartlarinda bazi sinirlar vardir. Hub-Hub
bağlantilari yerine switchlerden hub’lara gidilebilir, ve bu durum ağ
performansini arttirir. 10 Mbps veya 100 Mbps ağlar için hub’lar
bulunmaktadir.
Bridge
Bridge’ler bağimsiz workgrouplari birbirine bağlamak için kullanilir. Veri
yönlendirme islemi yapar. 10 Mbps ve 100 Mbps ağlari birbirine bağlayabilir.
Switch
Switchler daha öncede bahsedildiği gibi daha kompleks Hub’lardir. Büyük bir
aği segmentlere (parçalara) bölerek ağ performansini arttirir. Herhangi bir
node’tan gelen verinin tüm ağa dağitilmasi yerine istenilen node’a
dağitilmasini sağlar. Ağ durmunu izler, veriyi gönderip, iletim isleminin
yapilip yapilmadigini test eder. Bu özellige “store and forward” (depola ve
ilet) denir.
Repeater
Repeater (tekrarlayici), ethernet ag standartlarinda merkezi baglanti
noktasi ile node arasindaki mesafenin maximum sinirinin asmasi durumunda
kullanilir. Sinyali alip, güçlendirip, gönderme özelligine sahiplerdir. Hub
veya switchler de birer repeater görevi görür.
Router
Router’lar ag trafigini filtre eder ve dosyanin dogru yere gönderilmesini
saglamak için degisik protokolleri birbirine baglar. Bu filtreleme
isleminden dolayi router, switch veya bridge’den daha yavas çalisir. Hub
veya switch’lerden farkli olarak router’lar ag yönetim hizmetleri sunarlar.
filtreleme islemi: Verinin içerigi incelenir ve iletilmesi gerekmiyorsa
iletilmez. Switch veya bridge’te verinin içerigine bakilmadan iletim islemi
yapilir.
protokol: Ag üzerinde veri iletimi için kullanilan kurallar veya islemler.
PC Adaptör Kartlari
Laptop (dizüstü) bilgisayarlar ethernet agina kredi kartina benzer kartlarla
baglanabilir. PC kartlari bütünlesik fax/data ve modem özelligine sahip
olabilir .
Network Isletim Sistemi Nedir?
Network Isletim Sistemi (NOS) ag üzerinde bilgisayarlarin ve diger
ekipmanlarin birbirleri arasinda veri alip göndermelerini saglarlar.
Windows95, Windows NT, veya Macintosh gibi baska amaçlar için kullanilabilen
isletim sistemleri ve sadece ag isletim sistemi olarak kullanilabilen Novell
veya LANtastic gibi yazilimlar örnek verilebilir.
Network Için Yardimci Ögütler
Ethernet standartlari geçerli bir networkün olusturulma seklini belirler.
Unutulmamasi gereken eger kurulumunuz standartlara uygunsa networkünüz
çalisacaktir. Burada probleme neden olacak belli basli birkaç sey, yanlis
kablolama, kablo uzunlugunun siniri geçmesi ve fazla kullanicinin
bulunmasidir.
Bu bölümden sonra “Networkün Geçerli Yapilmasi” basligi altindaki
diyagramlarda standartlara uyan geçerli bir network ve standartlarin
disindaki geçersiz bir networkü göreceksiniz.
Networkünüzü planlarken bu standartlari takip ederek networkünüzü daha
verimli bir sekilde çalismasini saglayabilirsiniz.
Üç Önemli Husus
Kablolama
Yanlis kalite veya tipteki kablolama heberlesmeyi güçlestirir.
Baglanti Sayisi
Switch ile parçalara ayrilmamis networkteki çok fazla sayidaki hub veya
çalisma grubundaki çok fazla sayidaki baglanti sik sik çakismalara ve
hatalara neden olacaktir.
Mesafe
ethernet standartlarinin göre daha uzun mesafelere çikan baglantilar
networkün çökmesine neden olan zamanlama problemlerine neden olur
|